خانه تماس با ما کتابخانه سایت‌های حامی گالری کمپین در بند آرشیو English

پذيرش > مقالات > تاریخ شفاهی > گزارشی از دو سال فعالیت کمیتۀ مستندسازی کمپین تهران

در آستانه سومین سالگرد کمپین

گزارشی از دو سال فعالیت کمیتۀ مستندسازی کمپین تهران

7 شهریور 1387 - کمیته مستند سازی کمپین تهران: - نسخه قابل چاپ

تغییر برای برابری:کمیتۀ مستندسازی یکی از اولین کمیته های کاری‌ای بود که در ابتدا شروع به کار کمپین در تهران تصمیم به ایجاد آن گرفته شد. تقریبا همه لزوم تشکیل آن را احساس می کردیم، بسیاری از ما پیش از پیوستن به کمپین به فعالیت در گروهها و ان جی اوهای زنان پرداخته بودیم و همیشه با مشکل ارائۀ یک گزارش دقیق و منسجم از فعالیتهایمان مواجه بودیم. برای مثال یکی از دوستان می گفت که هر وقت کسی از او و دوستانش می خواسته که تاریخچه ای از فعالیتهای خود ارائه دهند، آنها مجبور به رجوع به حافظه و پراکنده گویی می شدند. همین دوست می گفت که در مرحله ای تصمیم به تنظیم یک گزارش عملکرد شش ماهه گرفته اند که کمک بسیاری در این زمینه به آنها کرده اما وجه دیگری از مشکل آنان را نیز حل نکرده، دوستمان می گفت که وقتی به کسی می گوییم که مثلا در روز جهانی زن این تعداد بروشور پخش کرده ایم، انتظار دارد که حداقل نمونه ای از آن بروشور را به او نشان بدهیم یا نسخه ای از آن برای او تهیه کنیم اما معمولا ما نمونه ای از بروشور نگه نداشته ایم.

گروهی دیگر از کنشگران کمپین، دوستانی بودند که فعالیت اجتماعی خود را با کمپین آغاز کرده بودند و احساس می شد که باید فعالیتهای آنان به عنوان کنشگران جوان ثبت و ضبط شده و به شکل "تاریخ کمپین یک ملیون امضا" به نسل بعدی منتقل شود. فراهم آوردن این تاریخ به ما کمک می کند که تصویری واقعی از فعالیتهای خود پیش چشم داشته باشیم، به بررسی روند و روال طی شده بپردازیم و برای آینده تصمیماتی خردمندانه تر اتخاذ نماییم.

کمیتۀ مستندسازی همانطور که از اسمش برمی آید تلاش داشت از طریق جمع آوری کلیۀ اسناد و مدارک کمپین این کار را انجام دهد. این کار البته دشوار بود و بیش از آن به این شکل گسترده و پراکنده، برای اولین بار انجام می شد. ما تعریفی از اسناد و مدارک ارائه نداده بودیم و در عمل اسناد و مدارک کمپین طیف وسیعی از مواد (material) تاریخی را در برمی گرفت: از گزارش جلسات و صداهای ضبط شده و عکسها تا مطالب سایت های کمیپن و حتی بلیطهای سفر به نقاط مختلف برای ترویج کمپین یا برگزاری کارگاهها.

در کنار جمع اوری اسناد و مدارک، وظیفۀ جمع آوری، مستندسازی و نگه داری از امضاها نیز به کمیتۀ مستندسازی واگذار شد. در واقع هر گروه یا فردی که علاقه و تمایل داشت که امضاهای خود را به کمیتۀ مستندسازی در تهران تحویل دهد، با این کمیته تماس می گرفت و شرایط برای تحویل امضا و البته نگهداری از آن در مکانی مناسب فراهم می شد.

کمیتۀ مستندسازی از آنجا که تجربه ای جدید بود، در این دو سال راه خود را با سعی و خطا طی نمود، بارها با مشکلاتی مواجه شد یا در اجرای فعالیتهای خود ناکام ماند اما امروز پس از گذشت دو سال از آغاز کمپین و به عنوان اعضای کمیتۀ مستندسازی کمپین تهران می توانیم با افتخار بگوییم که احساس می کنیم، کمیتۀ مستندسازی جایگاه خود را در میان کمیته های تهران به خوبی یافته و می تواند با انسجام و قدرتی بسیار بیشتر از گذشته به فعالیت خود ادامه دهد. در زیر به تعدادی از تجربیات و موضوعات مطروحه در این کمیته اشاره شده که می تواند خود جزیی از "تاریخ کمپین یک ملیون امضا" باشد.

دفترچه های مستندسازی

در ابتدای کار کمپین، کمیتۀ مستندسازی تهران دفترچه هایی سفید با عنوان "دفترچۀ مستندسازی" در اختیار تعداد زیادی از اعضا گذاشت که در آن خاطرات و احساسات خود از تجربۀ چهره به چهره و جمع آوری امضا و کلا فعالیت در کمپین را مکتوب کنند. هیچ کدام از این دفترچه ها به کمیتۀ مستندسازی بازنگشت و می توان پروژۀ دفترچه ها را پروژه ای شکست خورده دانست. دلیل این شکست، عدم آشنایی ما با زندگی روزمره و عادات کنشگران کمپین بود، عده ای وقت و زمان برای مکتوب کردن تجربیات خود نداشتند، عده ای این کار را به شیوه‌های دیگر، مثلا در قالب وبلاگهای خود انجام می دادند (1) و عده ای این نقد جدی را به دفترچه های مستندسازی وارد می نمودند که زمینه ای برای تبادل تجربیات فراهم نمی کند. اما خوشبختانه فرصت برای گردآوری تجربیات و احساسات در مکانی دیگر پدید آمد و بخش "کوچه به کوچه" سایت جایگزین مناسبی برای ایدۀ دفترچه های مستندسازی شد (2)، به این ترتیب همراه با ثبت تجربیات امکان تبادل نیز به وجود آمد. بسیاری از اوقات ایدۀ خوبی را که در قسمتی از ساختار کمپین پدید آمده، در قمست دیگری به بار می نشیند و این همان تجدید ساختار و ارایش و انعطاف پذیری کمپین است.

جمع آوری امضاها: کاری پرمسئولیت و پر اضطراب

در سال اول فعالیت کمیته دوستانی که مایل به تحویل امضاهای خود به کمیتۀ مستندسازی بودند، هر جا یکی از اعضای این کمیته را می دیدند، دسته ای امضا از کیف یا کوله پشتی خود درمیآوردند و به او تحویل می دادند. اصل بر اعتماد میان فرد تحویل دهنده و تحویل گیرنده بود و به همین خاطر شمارشی از امضاهای تحویل داده شده در حضور فرد انجام نمی شد و به همین ترتیب رسیدی به فرد تحویل دهند، داده نمی شد. اما گذشت زمان به ما اثبات کرد که فرایند جمع آوری امضا به اندازه ای که ما در ابتدا تصور می کردیم آسان نیست و بسیاری از افراد به خاطر انرژی و زمانی که صرف جمع آوری امضاها می کنند، در مورد تعداد آن تصور درستی ندارند. برای مثال بسیاری از دوستانمان حرف از تحویل 2-3 هزار امضا در ماه، به عبارتی گرفتن 10 امضا در روز، می‌زدند، در صورتی که تعداد امضاهای آنان فاصلۀ بسیار زیادی با این ادعاها داشت. یکی از اعضای کمیته می‌گفت که در یک مهمانی، خانمی به او گفته من امشب 900 امضا آورده ام ولی وقتی دوست ما امضاها را تحویل گرفته و شمارش کرده، تعداد امضاها 90 عدد (دقیقا 89 عدد) بوده است.

بعضی از دوستان که امضاهایشان را در چند نوبت تحویل داده بودند، دوست داشتند بدانند بعد از این مدت چه تعداد امضا تحویل داده اند و بعضی می‌خواستند مطمئن شوند که تمامی امضاهایشان به دست ما رسیده است. دلیل ندادن رسید و عدم شمارش امضاها در حضور فرد تحویل دهند البته کم تجربگی ما و تصور وجود اعتماد متقابل بود، اما واقعیت این است که کالای گرانبهایی مانند امضا! را نباید بدون دادن رسید تحویل گرفت. پس از گذشت یکسال به پیشنهاد یکی از دوستان باسابقه تر شروع به شمارش امضاها در حضور فرد تحویل دهنده و صدور رسید در دو نسخه نمودیم که یکی نزد فرد تحویل گیرنده و یکی نزد فرد تحویل گیرنده باقی می ماند و چون تعداد امضاها به تفکیک فرد جمع آوری کننده در آنها درج شده بود، قابل پیگیری نیز بود.اکنون خوشحالیم که بانک اطلاعاتی از امضاها به تفکیک اسامی را در اختیار داریم و می توانیم به آسانی و با دقت پاسخگوی دوستان کمپینی مان باشیم.

مستندسازی و نگه داری امضاها

چند ماهی پس از شروع به کار کمپین، تصمیم به تهیۀ یک نسخۀ دوم از امضاها کردیم،فرایندی که ازآن با نام "مستندسازی امضاها" نام می بریم. اولین کار اختصاص یک شمارۀ اختصاصی به هر برگۀ امضا بود. یکی از دوستان پیشنهاد داد که این شماره ترکیبی از تاریخ تحویل برگۀ امضا به مستندسازی و یک شمارۀ اختصاصی باشد مثلا 86023167 ، 67 امین برگه ای است که در روز 31 اردیبهشت سال 1386 به کمیته تحویل داده شده است. در قدم بعدی تلاش کردیم برگه ها را اسکن کنیم و تصویر آنها را نگه داریم، اما اسکن تک تک برگه ها فرایندی دشوار و از آن مهم تر زمانبر بود که کار را کند و گاهی اوقات غیرممکن می ساخت. بنابراین در جستجوی راه حلی برای این مشکل به این نتیجه رسیدیم که تهیۀ عکسهای دیجیتال از برگه های امضا جایگزین مناسبی برای اسکن برگه ها است. بنابراین در حال حاضر روال مستندسازی امضاها به این ترتیب است که پس از تحویل، شمارۀ انحصاری روی آنها درج می شود (گوشۀ سمت چپ بالای برگه) و یک مهر کمپین نیز روی برگه‌ها زده می شود، پس از آن از آنها عکس گرفته می شود و در نهایت برای نگه داری به فردی امین تحویل داده می شود. فرد امین امضاها را در مکانی امن و مناسب نگه داری می کند تا در زمان مناسب آن را برای اقدامات آتی به کنشگران کمپین تحویل دهد.


تهیۀ یک بانک اطلاعات از امضاها

هدف از در نظر گرفتن ستونهایی برای درج تحصیلات، شغل، جنس، سن، محل سکونت و اولویت قانونی فرد امضاکننده در برگه های امضا، در واقع ارائۀ یک تحلیل آماری از جمعیت امضاکنندۀ کمپین بود که مستلزم تشکیل یک بانک اطلاعاتی جامع بود. نزدیک یکسال پس از گذشت کمپین، به پیشنهاد تعدادی از دوستان و تهیۀ یک برنامۀ ورود اطلاعات شروع به انجام این کار کردیم. اما همانطور که بعضی از دوستان متخصص پیشبینی می‌کردند، این کار فرآیندی سخت و زمانبر بود. با وجود اینکه تعداد نسبتا زیادی از دوستان داوطلب همکاری برای ورود داده ها شدند، کار با کندی بسیار پیش می رفت و عملا امکا‌پذیر نبود. بسیاری از دوستان، استدلال خوبی در این زمینه داشتند و معتقد بودند، می توانند زمانی که صرف ورد این اطلاعات به کامپیوتر می کنند، صرف جمع آوری امضا و ترویج قوانین به شیوۀ چهره به چهره نمایند. بعضی از دوستان توصیه کردند که کار را به کاردان بسپاریم و فردی را برای انجام این پروژه و تشکیل بانک اطلاعاتی استخدام کنیم، اما دوستان مخالف این پیشنهاد نیز استدلال محکمی داشتند، اینکه کلیۀ فعالیتهای کمپین به صورت داوطلبانه انجام می گیرد و تابحال برای انجام هیچ کاری فردی به استخدام کمپین درنیامده و حقوق به او پرداخت نشده است و اگر چنین اتفاقی بیفتد، ماهیت داوطلبانۀ این حرکت زیر سوال می رود. بنابراین پروژۀ تشکیل بانک اطلاعاتی از امضاها همچنان پروژه ای مفتوح است که تنها بخش کوچکی از آن انجام شده و قسمت بزرگ آن همچنان به قورت خود باقی است.

نگهداری مستندات اینترنتی

در طول این دو سال تلاش کرده ایم هر مطلبی که به نوعی به کمپین مربوط بوده و روی وب قرار گرفته است را جمع آوری نماییم. این مستندات هم به شکل کاغذی(پرینت گرفته شده) و هم به شکل دیجیتال ( بر روی لوح فشرده) موجود هستند. در آستانۀ سومین سال فعالیت کمپین، کمیتۀ مستندسازی اقدام به تهیۀ یک لوح فشرده از کلیۀ مستندات اینترنتی ( شامل قسمت عمدۀ مطالب سایتهای کمپین، تعدادی عکس و ...) نموده است که به زودی در اختیار همگان قرار خواهد گرفت. در کنار این فعالیت، بخشی از ایمیلهای رد و بدل شده بین کمیته های مختلف کمپین با موضوعات مختلف ( برگزاری نشتها، بحثهای استراتژیک و ...) نیز نگهداری شده اند. در مورد ایمیلها تلاش بر این بوده است که کلیۀ ایمیلها جمع آوری شوند اما در این میان چند مشکل وجود داشته است که از جملۀ آنان می توان به موارد زیر اشاره کرد:
1- تعدادی از ایمیلهای بسیار مهم بین اشخاص محدودی رد و بدل شده است و افراد تمایلی به اشتراک آن با دیگران ندارند. ما در کمیتۀ مستندسازی مرتبا به دوستانمان توصیه می کنیم که خودشان هم به کار مستندسازی بپردازند. یعنی هر فعال زنان باید یک مستندساز و یک تاریخ نگار جنبش زنان نیز باشد. افراد باید تلاش کنند همۀ مستندات مربوط به فعالیتهای خود را نگه‌داری نمایند تا بتوان در آینده از آنها استفاده کرده و با نگاه به گذشته برای آینده برنامه‌ریزی نمود. نگهداری این مستندات همچنین را بر تحریف تاریخ جنبش زنان به هر شکل و توسط هر شخصی می بندد.

2- با وجود اینکه بارها از دوستانمان در کمیته های مختلف خواسته ایم که در همۀ میلهای عمومی خود میل کمیتۀ مستندسازی را نیز بگنجانند، ولی بسیاری از دوستان مکررا این نکته را فراوش می کنند و به این ترتیب دسترسی کمیتۀ مستندسازی به این میلها قطع می شود. به همین ترتیب با آنکه از ابتدا از دوستانمان خواسته ایم که نسخه ای از گزارشات خود را به آدرس کمیتۀ مستندسازی ارسال نمایند، اما بعضی از اوقات دوستان این موضوع را فراموش می کنند. کمیتۀ مستندسازی در صدد است برای رفع این مشکل ایمیلهای یادآوری هفتگی به کلیۀ کمیته ها ارسال نماید که در آنها از اعضای کمیته خواسته می شود، هر آنچه در هفتۀ گذشته ارزش نگهداری دارد را برای این کمیته ارسال نمایند.
با وجود این مشکلات که نتیجۀ عدم آشنایی و عادت نداشتن ما به پروسۀ مستندسازی است، بخش قابل توجهی از ایمیلها نیز در اختیار کمیته قرار گرفته و مستندسازی شده است.

هر چند اطمینان داریم که مستندات مربوط به هر کمیته در خود کمیته نیز به خوبی نگهداری می شود اما ارسال این مستندات به کمیتۀ مستندسازی امکان جمع آوری منسجم و یکپارچۀ اطلاعات و تکثر منابع اطلاعاتی را فراهم می آورد که اولا دسترسی به اطلاعات را برای افراد آسان تر می کند و ثانیا باعث نظمی سیستماتیک در فرایند مستندسازی کمپین می شود.

اختلاف نظرها و کمیتۀ مستندسازی

مانند کمیته های دیگر کمپین در کمیتۀ مستندسازی نیز مشکلاتی به وجود آمد که شرح قسمتی از آن در نوشتۀ مونا قاسمیان(عضو کمیته) بر روی سایت کمپین آمده است (3). مهم‌ترین پیامد بروز این اختلافات در کمپین تهران، تکثر گروههای نگه داری کننده از امضاهاست. یعنی در حالیکه تا پایان سال گذشته، تمامی امضاهای رسیده به تهران ( باید توجه داشت که دوستان ما در بعضی از شهرها از ابتدای فعالیت کمپین اعلام کردند که امضاهای خود را به کمیتۀ مستندسازی در تهران تحویل نخواهند داد و تا پایان کمپین نزد خود نگه خواهند داشت) در یک مکان و توسط یک گروه نگه داری می شد، اکنون مراکز متنوعی برای نگه داری امضا وجود دارد که با توجه به اینکه امضا به چه کسی تحویل داده شود، در یکی از این مراکز نگه داری می شود. شاهد این پیامد، افت تعداد امضاهای شمارش شده در کمیتۀ ماست. با وجود این اختلافات و مشکلات بسیار خرسندیم که کمپین و فرایند جمع آوری امضاها به خوبی به پیش می رود و همۀ امضاها، نزد همۀ افراد و گروهها، جزئی از یک ملیون امضایی هستند که یکی از اهداف کمپین است و قطعات پازلی هستند که حتی بدون وجود یکی از آنها ناقص است.

برنامه های آینده

در آستانۀ سومین سال فعالیت کمپین، ما هم در کمیتۀ مستندسازی در فکر فعالیتهایی جدید هستیم، از جمله فعالیتهایی که کمیته در صدد پیگیری و اجرای آن است، می توان به موارد زیر اشاره کرد:

1- انجام کارهای آماری بر روی امضاها و اطلاعات مربوط به آنها

2- تهیۀ یک بانک اطلاعات منسجم از کلیۀ مستندات مربوط به کمیپین، شامل عکسها، گزارشات و صداها

3- پیشبرد پروژۀ تاریخ شفاهی کمپین: این پروژۀ با کمک دوستان دیگر کمیته ها آغاز شده و در حال انجام است و به زودی گزارشهای مربوط به آن بر روی سایت کمپین قرار خواهد گرفت.

کمیتۀ مستندسازی کمپین در تهران همچنین در پی جذب دوستان و یاران جدید است و دست کسانی را که تمایل داشته باشند در راه نوشتن "تاریخ کمپین یک ملیون امضا" به ما بپیوندند، به گرمی می فشاریم.


پی نوشت ها:

(1) تقریباً کلیۀ تجربیات نوشته شده در مورد کمپین در وبلاگها و سایتهای زنان در بخش "سایت نوشته های" سایت "تغییر برای برابری" گردآوری شده اند. برای مثال نگاه کنید به:

http://www.4equality.info/spip.php?article254

http://www.4equality.info/spip.php?article49

http://www.4equality.info/spip.php?article90

http://www.4equality.info/spip.php?article40

http://www.4equality.info/spip.php?article72

(2) نگاه کنید به بیش از 200 مطلب بخش کوچه به کوچه:

http://www.4equality.info/spip.php?rubrique24

(3)نگاه کنید به مطلب "پشت صحنه‌های سکوت":
http://www.4equality.info/spip.php?article2465

ارسال به بالاترین ، توییتر ، فریندفید ، فیسبوک






در همين بخش :

‫8 مارس روزی که نمی توان از ما دریغ کرد
با طلاق توافقی از حقارت و کتک و فحش رها شدم /گزارشی از دادگاه محلاتی: مریم مالک
تجمع مادران عزادار در رشت
تغییر ممکن است/ جلوه جواهری(26 روز پس از بازداشت کاوه مظفری)
گامهایی که با تزلزل نا آشنایند/ گرامی داشت چهلم ندا در رشت

ديگر بخش ها :

طرح یک میلیون امضا | مقالات | سایت نوشته ها | اخبار | گزارش كمپين | گفت و گو | علیه سکوت | كوچه به كوچه | نامه های شما | گزارش ویژه | گفتگو با اعضا | ویژه سالگرد کمپین | تصویر برابری | دل آرام علی | تریبون | مقالات | تاریخ شفاهی | خارج از چارچوب | کتابخانه | درباره کمپین | کمپین در شهرها | کمپین در بند | صدای تغییر | ویژه 22 خرداد | لایحه حمایت از خانواده | گالری | عشا مومنی | امیر یعقوبعلی | خدیجه مقدم | راحله عسگری زاده و نسیم خسروی | پروین اردلان،جلوه جواهری، مریم حسین خواه، ناهید کشاورز | زینب پیغمبرزاده | سعیده امین، سارا ایمانیان، محبوبه حسین زاده، ناهید کشاورز و همایون نامی | احترام شادفر | نسیم سرابندی زاده،فاطمه دهدشتی | وبلاگ مهمان | پرونده خرم آباد | دستگیری ها | مریم مالک | پرستو اللهیاری | مهرنوش اعتمادی | سمیه رشیدی | Other Languages | همراهان | «فراخوان کمپین ده روز با بهاره هدایت» | English